فصلنامه غرب آسیا

فصلنامه غرب آسیا

بازخوانی تجربه مجاهدین افغان در حکومت کمونیستی و شکل گیری بنیادگرایی

نوع مقاله : علمی-پژوهشی

نویسندگان
1 استادیار علوم سیاسی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.
2 دانشجوی کارشناسی ارشد مرکز کابل
10.22034/wasj.2026.566592.1121
چکیده
اندیشه‌های کمونیستی در جامعه افغانستان، که دارای بافت مذهبی مبتنی بر اسلام شیعی و حنفی بود، زمینه‌های تنش ایدئولوژیک گسترده‌ای ایجاد کرد. اشغال افغانستان توسط اتحاد جماهیر شوروی و استقرار حکومت وابسته به آن، شکاف‌های سنتی جامعه را تشدید کرد و واکنش‌های هویتی ـ مذهبی را تقویت نمود. در این شرایط، گروه‌های مجاهد افغان با هدف مقابله با نفوذ کمونیسم و استعمار شکل گرفتند. پس از خروج نیروهای شوروی و در ادامه با زمین‌گیر شدن ایالات متحده آمریکا در افغانستان، ساختار سیاسی کشور به‌جای حرکت به سوی انسجام ملی، وارد مرحله‌ای از جنگ داخلی و رقابت‌های فرقه‌ای شد. مجاهدین افغان نتوانستند از انشعابات داخلی و سلطه‌طلبی رهبران خود جلوگیری کنند و همین امر به تعمیق شکاف‌های قومی ـ مذهبی انجامید.  این پژوهش نشان می‌دهد که برگزاری انتخابات بر پایه الگوهای قومی ـ مذهبی و فقدان یک نظام نمایندگی فراگیر و نهادمند، نتوانست به شکل‌گیری دولت پایدار منجر شود و در عمل به هرج‌ومرج سیاسی دامن زد. بنابراین، مدعای اصلی مقاله آن است که پیوند میان ایدئولوژی‌های وارداتی، رهبری‌های اقتدارگرا و ساختار انتخاباتی مبتنی بر هویت‌های قومی ـ مذهبی، عامل اصلی تداوم خشونت و بنیادگرایی در افغانستان معاصر بوده است. این پژوهش در پی پاسخ به این پرسش است که: شکل‌گیری اندیشه‌های کمونیستی و نحوه سازمان‌یابی سیاسی نیروهای اسلامی در افغانستان چگونه بر تداوم بنیادگرایی و خشونت‌های فرقه‌ای در این کشور تأثیر گذاشته است؟ نفوذ اندیشه‌های کمونیستی و شکل‌گیری حزب دموکراتیک خلق افغانستان از یک‌سو، و سازمان‌یابی گروه‌های مجاهدین اسلامی در قالب ساختارهایی متأثر از شکاف‌های قومی ـ مذهبی از سوی دیگر، در غیاب یک نظام نمایندگی پایدار، به بازتولید بنیادگرایی و تشدید خشونت‌های فرقه‌ای در افغانستان انجامیده است.
کلیدواژه‌ها
موضوعات

عنوان مقاله English

Afghan Government influence by Communism believes at Mojahed Groups Civil war and fundamentalism

نویسندگان English

Parisa Amirifard 1
Mahfooz Mohammady 2
1 Assistant Professor of Political Science, Payame Noor University, Tehran, Iran.
2 Kabol
چکیده English

From 1747, when Afghanistan was established by Ahmad Khan Durrani, the rulers could not restore stability in Afghanistan: tribal divisions, terrorism, and radical religious ideas. This proves the reasons that caused the communist collapse in Afghanistan. Fundamentalism in Afghan society arose in response to important factors. In this issue we attempt to problematize this question: what is civil war in Afghan Islamic society? The Mujahedin groups are a collective of Muslims that use violence and war in response to values and beliefs to create a government. After gaining power, Mujahedin Islamic groups couldn’t establish elections in society, and Pakistan influenced them in forming the government. Our problematization in this attempt is the influence of Mujahedin groups after the Soviet war and the USA in shaping beliefs and values as alternative operative structures such as elections in Afghan society. All the leaders of these groups have armed detachments to eliminate competitors and don’t have a political commitment to electoral mechanisms. The tyranny of leaders’ votes has led to sectarianism.



 




 
 
 
 
 
 
 

 

کلیدواژه‌ها English

Fundamentalism
Communism Government
Islamic Mojahed Groups
Civil War
Afghan Society

  • تاریخ دریافت 25 آذر 1404
  • تاریخ بازنگری 29 بهمن 1404
  • تاریخ پذیرش 03 اسفند 1404
  • تاریخ اولین انتشار 03 اسفند 1404
  • تاریخ انتشار 01 فروردین 1404